Όλα τα άρθρα

Επιλεκτική αλαλία: πώς τη βιώνουν τα παιδιά και τρόποι αντιμετώπισης

Το ακόλουθο άρθρο γράφτηκε από έναν γονέα σε μια προσπάθεια να κατανoήσει την κατάσταση της κόρης του:

Τι σημαίνει Επιλεκτική Αλαλία;

Εάν κάποιος χρησιμοποιεί ακουστικό βαρηκοΐας, γνωρίζουμε ότι έχει πρόβλημα να μας ακούει. Εάν κάποιος άλλος χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο, γνωρίζουμε ότι έχει δυσκολία στο περπάτημα. Ένα άτομο που τραυλίζει μπορεί να έχει δυσκολία στο να πει αυτό που πραγματικά θέλει. Η επιλεκτική αλαλία είναι επίσης ένας τύπος δυσκολίας, αλλά είναι ένας που μπορεί να είναι πολύ δύσκολο να κατανοηθεί από άλλους ανθρώπους. Ωστόσο, πολλοί από εμάς μπορούν να σκεφτούν κάτι που μας φοβίζει ή μας κάνει να νιώθουμε εξαιρετικά άβολα. Μπορεί να μην μας αρέσει πάντα να το παραδεχόμαστε – ίσως οι άλλοι να γελούσαν ή να έλεγαν ότι ήμασταν ανόητοι, αλλά για εμάς αυτός ο φόβος είναι πολύ πραγματικός. Μπορεί να τρομάζουμε με τις αράχνες και να μην μπορούμε να πάμε σε ένα δωμάτιο όπου ξέραμε ότι υπάρχει αράχνη. Μερικοί άνθρωποι φοβούνται τα ύψη, τις πτήσεις, το νερό, τα σκυλιά ή ακόμα και τις γάτες. Μπορεί να καταβάλλουν μεγάλες προσπάθειες για να αποφύγουν να βρεθούν σε καταστάσεις όπου ίσως χρειαστεί να αντιμετωπίσουν αυτό που τους τρομάζει. Αυτούς τους φόβους τους λέμε φοβίες. Προσπαθήστε να φανταστείτε τον εαυτό σας σε μια τέτοια κατάσταση που μπορεί να σας κάνει να νιώθετε άγχος. Τι γίνεται; Ο καρδιακός σας ρυθμός μπορεί να αυξηθεί, μπορεί να ιδρώνετε, να σας κοπεί η ανάσα, να αισθάνεστε άρρωστοι, ίσως να κοκκινίζετε-ίσως τα χείλη ή τα χέρια ή τα πόδια σας αρχίσουν να τρέμουν. Ο εγκέφαλός σας έχει λάβει σήματα πιθανού κινδύνου και έχει αρχίσει να προκαλεί μια σειρά αντιδράσεων που θα σας βοηθήσουν να προστατευθείτε. Ένα άτομο που πάσχει από επιλεκτική αλαλία έχει επίσης φοβία. Μπορούν να μιλήσουν κανονικά και θέλουν να μιλήσουν αλλά συχνά αποτυγχάνουν να μιλήσουν. Συμπεριφέρονται με έναν εντελώς φυσιολογικό τρόπο όταν βρίσκονται σε ένα περιβάλλον στο οποίο αισθάνονται χαλαροί και άνετοι. Στο σπίτι τους, για παράδειγμα, είναι πολύ πιθανό να είναι πολύ ομιλητικοί, δυνατοί, αστείοι και ακόμη και αυταρχικοί. Στα περισσότερα άλλα περιβάλλοντα, ωστόσο, συμπεριλαμβανομένου του σχολείου – θα νιώσουν πραγματικό φόβο, σαν να είναι μόνιμα «επί σκηνής». Αυτό το συναίσθημα θα επιδεινωθεί από τη γνώση ότι κάποιος θα περιμένει να μιλήσουν. Οι λέξεις απλά δεν θα βγουν, αλλιώς θα βγουν ψιθυριστά. Μπορεί να φαίνεται σαν ντροπαλός, αλλά είναι πολύ διαφορετικό και το άτομο δεν είναι απαραίτητα ντροπαλό. Οι άνθρωποι που κατάφεραν να κοιτάξουν πίσω και να περιγράψουν τα συναισθήματά τους αυτές τις στιγμές, μίλησαν για το λαιμό τους που ένιωσαν σφιγμένο ή παράλυτο. Δεν είναι τόσο παράξενο λοιπόν που τα άτομα με επιλεκτική αλαλία θα προσπαθήσουν να προστατευτούν από αυτά τα δυσάρεστα συναισθήματα. Μπορεί να προσπαθήσουν να επικοινωνήσουν με άλλους τρόπους, για παράδειγμα, με νεύματα ή κουνήματα του κεφαλιού. Είναι πολύ ευαίσθητοι στο πώς τους βλέπουν οι άλλοι και πληγώνονται εύκολα. Φοβούνται μήπως φαίνονται διαφορετικοί, μήπως τους κοιροϊδέψουν, μήπως τους κριτικάρουν ή τους απορρίψουν, και περισσότερο από οτιδήποτε, δεν θέλουν να ξέρει κανείς ότι φοβούνται. Αυτό που συμβαίνει όταν νιώθουν αυτά είναι ότι αρχίζουν να αποφεύγουν δραστηριότητες στις οποίες θα ήθελαν πραγματικά να συμμετάσχουν. Γνωρίζουν ότι η ομιλία οδηγεί στην αποδοχή και τη δημιουργία φίλων, αλλά η ομιλία, και κυρίως η έναρξη μιας συνομιλίας, είναι απίστευτα δύσκολη γι ‘αυτούς. Αποφεύγουν να μιλούν απομακρύνονται από τους ανθρώπους και απομονώνονται. Αυτό σημαίνει ότι δεν μαθαίνουν πραγματικά πώς να κοινωνικοποιούνται με άλλους ανθρώπους. Γίνονται πολύ μοναχικοί, παρόλο που δεν είναι μοναχικοί. Μπορεί να προστατεύουν τον εαυτό τους προσποιούμενοι, ακόμη και πιστεύοντας, ότι δεν ήθελαν αυτά τα πράγματα από την αρχή.

Μερικά δεδομένα:

Η επιλεκτική αλαλία κάποτε θεωρούνταν πολύ σπάνια, αλλά λέγεται ότι το ποσοστό είναι σχεδόν ίδιο με το ποσοστό του αυτισμού. Είναι πιο συχνή στα κορίτσια παρά στα αγόρια. Δεν έχει τεκμηριωθεί καμία αιτία, αν και συναισθηματικοί, ψυχολογικοί και κοινωνικοί παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν την ανάπτυξή της.

Τα παιδιά με επιλεκτική αλαλία είναι πιθανό να…

  • Δυσκολεύονται να σας κοιτάξουν όταν είναι ανήσυχα
  • Μπορεί να γυρίσουν το κεφάλι και να σας αγνοήσουν.
  • Μπορεί να νομίζετε ότι είναι εχθρικά, αλλά δεν είναι – απλά δεν ξέρουν πώς να απαντήσουν.
  • Να μην χαμογελούν ή να φαίνονται ανέκφραστοι όταν είναι ανήσυχα – στο σχολείο, θα νιώθουν άγχος τις περισσότερες φορές και αυτός είναι ο λόγος που τους είναι δύσκολο να χαμογελούν, να γελούν ή να δείχνουν τα αληθινά τους συναισθήματα, ακόμη και όταν έχουν μια καλή αίσθηση χιούμορ.
  • Να μετακινούνται άκαμπτα ή αμήχανα όταν είναι ανήσυχα ή αν νομίζουν ότι τα παρακολουθούν.
  • Το βρίσκουν απίστευτα δύσκολο να πουν τ’όνομά τους ή να πουν ένα γεια, αντίο ή ευχαριστώ-αυτό μπορεί να φαίνεται αγενές, αλλά δεν είναι σκόπιμο.
  • Αργούν να απαντήσουν – με οποιονδήποτε τρόπο – σε μια ερώτηση.
  • Ανησυχούν περισσότερο από άλλους ανθρώπους.
  • Είναι πολύ ευαίσθητα στο θόρυβο ή το άγγιγμα ή στην πολυκοσμία.
  • Είναι έξυπνα, οξυδερκή και διερευνητικά.
  • Είναι πολύ ευαίσθητοι στις σκέψεις και τα συναισθήματα των άλλων
  • Δυσκολεύονται να εκφράσουν τα δικά τους συναισθήματα
  • Δυσκολεύονται στη συγκέντρωση

Βιβλιογραφικές αναφορές:
Robert Goodman & Stephen Scott. Child Psychiatry, Blackwell Science 1997.
Maggie Johnson & Alison Wintgens (2001) Speechmark Publishing Ltd. Telford Road, Bicester Oxon. OX26 4LQ.
Ref:SMIRA

Μοιραστείτε το

Μιλήστε με έναν ειδικό

Έχετε μια ερώτηση;

Οι ειδικοί μας απαντούν σε ερωτήματα γονέων και επαγγελματιών.